Summarize Timeline Top Qs Fact Check
有限和の場合
有限個の事象に関するブールの不等式は、帰納法 を使って証明することができる。
n
=
1
{\displaystyle n=1}
の場合について当然
P
(
A
1
)
≤
P
(
A
1
)
{\displaystyle \mathbb {P} (A_{1})\leq \mathbb {P} (A_{1})}
ということになる。
n
{\displaystyle n}
の場合に
P
(
⋃
i
=
1
n
A
i
)
≤
∑
i
=
1
n
P
(
A
i
)
{\displaystyle {\mathbb {P} }\left(\bigcup _{i=1}^{n}A_{i}\right)\leq \sum _{i=1}^{n}{\mathbb {P} }(A_{i})}
であると仮定する。
P
(
A
∪
B
)
=
P
(
A
)
+
P
(
B
)
−
P
(
A
∩
B
)
{\displaystyle \mathbb {P} (A\cup B)=\mathbb {P} (A)+\mathbb {P} (B)-\mathbb {P} (A\cap B)}
であり、和集合演算は結合則 を満たすため、
P
(
⋃
i
=
1
n
+
1
A
i
)
=
P
(
⋃
i
=
1
n
A
i
)
+
P
(
A
n
+
1
)
−
P
(
⋃
i
=
1
n
A
i
∩
A
n
+
1
)
{\displaystyle \mathbb {P} \left(\bigcup _{i=1}^{n+1}A_{i}\right)=\mathbb {P} \left(\bigcup _{i=1}^{n}A_{i}\right)+\mathbb {P} (A_{n+1})-\mathbb {P} \left(\bigcup _{i=1}^{n}A_{i}\cap A_{n+1}\right)}
を得る。
そして、確率の第一公理 によって、
P
(
⋃
i
=
1
n
A
i
∩
A
n
+
1
)
≥
0
{\displaystyle {\mathbb {P} }\left(\bigcup _{i=1}^{n}A_{i}\cap A_{n+1}\right)\geq 0}
であるため、
P
(
⋃
i
=
1
n
+
1
A
i
)
≤
P
(
⋃
i
=
1
n
A
i
)
+
P
(
A
n
+
1
)
{\displaystyle \mathbb {P} \left(\bigcup _{i=1}^{n+1}A_{i}\right)\leq \mathbb {P} \left(\bigcup _{i=1}^{n}A_{i}\right)+\mathbb {P} (A_{n+1})}
を得て、したがって
P
(
⋃
i
=
1
n
+
1
A
i
)
≤
∑
i
=
1
n
P
(
A
i
)
+
P
(
A
n
+
1
)
=
∑
i
=
1
n
+
1
P
(
A
i
)
{\displaystyle \mathbb {P} \left(\bigcup _{i=1}^{n+1}A_{i}\right)\leq \sum _{i=1}^{n}\mathbb {P} (A_{i})+\mathbb {P} (A_{n+1})=\sum _{i=1}^{n+1}\mathbb {P} (A_{i})}
を得る。
一般の場合
確率空間 における
A
1
,
A
2
,
A
3
,
…
{\displaystyle A_{1},A_{2},A_{3},\dots }
中のいかなる事象に対しても、
P
(
⋃
i
A
i
)
≤
∑
i
P
(
A
i
)
{\displaystyle \mathbb {P} \left(\bigcup _{i}A_{i}\right)\leq \sum _{i}\mathbb {P} (A_{i})}
となる、ことを示す。
確率空間の公理の1つは、
B
1
,
B
2
,
B
3
,
…
{\displaystyle B_{1},B_{2},B_{3},\dots }
が確率空間の「交わりを持たない」部分集合であるならば
P
(
⋃
i
B
i
)
=
∑
i
P
(
B
i
)
{\displaystyle \mathbb {P} \left(\bigcup _{i}B_{i}\right)=\sum _{i}\mathbb {P} (B_{i})}
となるというものである。これは「可算加法性」と呼ばれる。
一方、
B
⊂
A
{\displaystyle B\subset A}
ならば、
P
(
B
)
≤
P
(
A
)
{\displaystyle \mathbb {P} (B)\leq \mathbb {P} (A)}
であるから、確率分布の公理より、
P
(
A
)
=
P
(
B
)
+
P
(
A
−
B
)
{\displaystyle \mathbb {P} (A)=\mathbb {P} (B)+\mathbb {P} (A-B)}
である。(ここで留意すべきは、右辺のどちらの項も非負である、という点である。)
さて、集合
A
i
{\displaystyle A_{i}}
を、交わりを持たないよう変形する。
B
i
=
A
i
−
⋃
j
=
1
i
−
1
A
j
.
{\displaystyle B_{i}=A_{i}-\bigcup _{j=1}^{i-1}A_{j}.}
とすると、
{
B
i
}
{\displaystyle \{B_{i}\}}
は互いに素 であり、また
B
i
⊂
A
i
{\displaystyle B_{i}\subset A_{i}}
であり、かつ
⋃
i
=
1
∞
B
i
=
⋃
i
=
1
∞
A
i
{\displaystyle \bigcup _{i=1}^{\infty }B_{i}=\bigcup _{i=1}^{\infty }A_{i}}
となる。
したがって、以下の式を演繹することができる。
P
(
⋃
i
A
i
)
=
P
(
⋃
i
B
i
)
=
∑
i
P
(
B
i
)
≤
∑
i
P
(
A
i
)
.
{\displaystyle \mathbb {P} \left(\bigcup _{i}A_{i}\right)=\mathbb {P} \left(\bigcup _{i}B_{i}\right)=\sum _{i}\mathbb {P} (B_{i})\leq \sum _{i}\mathbb {P} (A_{i}).}